16 września 2026 roku rusza publiczny mainnet Arc, nowego blockchaina Layer 1 rozwijanego przez Circle, firmę stojącą za USDC. I moim zdaniem jest to jeden z ciekawszych startów nowego blockchaina w tym roku.
Nie dlatego, że potrzebujemy kolejnego L1.
Tych mamy już zdecydowanie za dużo.
Arc jest interesujący dlatego, że nie startuje od zera.
Za projektem stoi Circle, czyli emitent USDC. Do grupy founding validators dołączyli między innymi BlackRock, Visa, Mastercard, DTCC, Galaxy, ICE, MoneyGram, Standard Chartered, SBI Group i Sumitomo Corporation. Publiczny mainnet rusza 16 września, a wcześniej sieć działała już jako private mainnet z ponad 100 firmami i projektami testującymi infrastrukturę.
Do tego dochodzi druga, zupełnie inna warstwa tej historii.
Memecoiny. Launchpady. NFT. DEX-y. Boty tradingowe. Prediction markets. AI agents.
Jeszcze przed publicznym startem sieci trwa walka o to, kto zostanie Pump.fun, Raydium, Jupiterem czy OpenSea ekosystemu Arc.
I właśnie tutaj może zrobić się naprawdę ciekawie.
Czym właściwie jest Arc?
Arc to blockchain Layer 1 zbudowany przede wszystkim pod stablecoiny i szeroko rozumiane finanse onchain.
Circle nie próbuje stworzyć kolejnej Solany tylko po to, żeby zrobić Solanę trochę szybciej.
Założenie jest inne.
Arc ma być warstwą rozliczeniową dla:
płatności, stablecoinów, FX, tokenizowanych aktywów, rynków kapitałowych, treasury, DeFi oraz płatności wykonywanych przez AI agents.
Sieć jest kompatybilna z EVM, więc deweloperzy mogą korzystać ze znanych narzędzi Ethereum i przenosić aplikacje napisane w Solidity.
Ale Arc ma kilka bardzo istotnych różnic.
USDC jest gazem
Nie potrzebujesz ETH, SOL ani żadnego osobnego tokena tylko po to, żeby wykonać transakcję.
Gas na Arc płacony jest bezpośrednio w USDC.
To bardzo sensowne z punktu widzenia zwykłego użytkownika, firmy czy instytucji.
Masz 100 USDC, wysyłasz USDC i opłatę również płacisz w USDC.
Circle deklaruje również natywne wsparcie dla EURC i USYC.
Finality poniżej sekundy
Arc wykorzystuje deterministyczne finality poniżej jednej sekundy.
Nie chodzi więc tylko o szybkie wyświetlenie transakcji w interfejsie. Po finalizacji nie trzeba czekać na kolejne bloki z obawy przed reorganizacją chaina.
To jest szczególnie ważne w płatnościach, FX i zastosowaniach instytucjonalnych.
StableFX
Circle buduje również StableFX, czyli instytucjonalną infrastrukturę wymiany stablecoinów wykorzystującą Arc do rozliczenia transakcji.
System łączy model RFQ z onchain settlement i ma umożliwiać między innymi handel USDC/EURC oraz całodobowe rozliczenia FX.
Opcjonalna prywatność
Arc przewiduje również mechanizmy opt-in privacy i selective disclosure.
To istotne, ponieważ jeżeli bank, fundusz czy duża firma ma przenieść część swojej działalności finansowej onchain, niekoniecznie chce pokazywać całemu internetowi każdą operację treasury.
BlackRock, Visa i Mastercard jako validatorzy
Tutaj robi się jeszcze ciekawiej.
Founding validatorami Arc są:
BlackRock, DTCC, Galaxy, Global Payments, ICE, Mastercard, MoneyGram, SBI Group, Standard Chartered, Sumitomo Corporation i Visa, obok samego Circle.
BlackRock ma również plany związane z wdrożeniem funduszu BUIDL na Arc, a DTCC pracuje nad infrastrukturą tokenizacji aktywów przechowywanych przez DTC.
Trzeba jednak uważać z interpretacją.
To, że BlackRock jest validatorem Arc, nie oznacza, że BlackRock popiera TOLLY, WARP, ARCAT albo losowego memecoina stworzonego 14 sekund wcześniej.
Warstwa instytucjonalna i spekulacyjny ekosystem retail to dwie zupełnie różne rzeczy.
I prawdopodobnie właśnie połączenie tych dwóch światów będzie najciekawszym eksperymentem Arc.
Uniswap i OpenSea od początku
Arc nie będzie również musiał budować całej infrastruktury płynności od zera.
Uniswap ma zostać wdrożony na Arc wraz ze startem mainnetu, zapewniając podstawową warstwę AMM i płynności dla aplikacji DeFi.
Jeszcze ciekawiej wygląda sytuacja z NFT.
OpenSea potwierdziło obsługę Arc od pierwszego dnia publicznego mainnetu.
To może mieć duże znaczenie.
Nowe kolekcje nie będą musiały czekać miesiącami na powstanie marketplace’u. Infrastruktura do handlu będzie dostępna praktycznie od początku.
Oczywiście samo logo OpenSea nie sprawi, że NFT będzie miało jakąkolwiek wartość.
Marketplace daje infrastrukturę.
Kupujących nadal trzeba znaleźć.
WAŻNE: nie ma jeszcze oficjalnego tokena $ARC
To jest jedna z najważniejszych informacji przed startem.
Arc nie posiada obecnie oficjalnego tokena sieci.
Co więcej, dokumentacja Arc wprost mówi, że sieć została zaprojektowana bez konieczności używania zmiennego cenowo native tokena. Gazem jest USDC.
Arc opublikował wprawdzie whitepaper dotyczący potencjalnego future native tokena, ale oficjalnie zaznacza, że decyzja o jego uruchomieniu nie została jeszcze podjęta.
$ARC nie został uruchomiony.
Dlatego wszystkie tokeny na DEX-ach reklamowane jako:
„Official Arc Token”
„Circle Arc”
„Arc Network Token”
należy traktować z ekstremalną ostrożnością.
To nie jest oficjalny token Circle tylko dlatego, że ktoś wpisał ARC w ticker.
Arc Ecosystem: gdzie może popłynąć płynność?
I tutaj dochodzimy do części, która z punktu widzenia tradera może być znacznie ciekawsza.
Jeszcze przed publicznym mainnetem powstały dziesiątki aplikacji próbujących zdobyć pozycję w nowym ekosystemie.
Nie wszystkie przetrwają.
Prawdopodobnie większość nie przetrwa.
Ale jeżeli Arc rzeczywiście przyciągnie kapitał, kilka projektów może przejąć znaczną część pierwszej fali użytkowników.
1. Launchpady i memecoiny
To zdecydowanie najbardziej zatłoczona kategoria Arc.
Tolly Labs jest obecnie jednym z projektów, które zwracają moją uwagę najbardziej. To połączenie launchpada, DEX-u i terminala tradingowego. Token tworzony przez Tolly otrzymuje od początku pulę z USDC i zablokowaną płynność. Część fee trafia do twórcy, holderów oraz mechanizmów związanych z tokenem TOLLY. Platforma już pokazuje realną aktywność tradingową przed otwarciem publicznego mainnetu.
Warp / CircleWarp korzysta z innego modelu. Token przechodzi przez bonding curve, a następnie po osiągnięciu określonego poziomu płynności trafia do własnej infrastruktury DEX.
ArcPad stawia bardzo bezpośrednio na memecoiny i launch od pierwszego bloku.
ArcadeSwap łączy bonding curve z Uniswap V4.
Minara.fun pozwala tworzyć tokeny z natywną płynnością USDC w Uniswap V4, z mechanizmami blokowania liquidity i ochroną przed snipingiem zapisanymi w konstrukcji poola.
Obok nich funkcjonują lub przygotowują się między innymi:
Flipt, Act.fun, Synthra, Archemist, Onmi.fun, Lift.fun, SharcFun, Flutch, Arcane, Zyora, RWA.fun, Sashimi, Eve, Arguspad, NebulaPad, AstraPump, UBI.fun, ArcFun oraz PUMP Archi.
To już zaczyna przypominać launchpad wars.
I nie próbowałbym teraz zgadywać, który z nich wygra.
Dużo ważniejsze będzie obserwowanie tego, gdzie 16 września faktycznie pojawi się volume.
2. DEX-y i DeFi
Podstawą będzie Uniswap, którego obecność daje całemu ekosystemowi znacznie mocniejszy punkt startowy niż budowanie płynności od zera.
Obok niego powstaje cały zestaw mniejszych aplikacji.
Lunya rozwija AMM wraz z obsługą stablecoinów i bridge.
UnitFlow Finance pracuje nad AMM-ami oraz token factory.
Synthra Finance próbuje połączyć AMM, agregator i launchpad.
Tower Exchange koncentruje się na agregacji stablecoinów.
ArcDEXScan / RadarDex łączy discovery, token launches i trading.
AchProtocol rozwija routing, bridging oraz gasless swaps.
Lunex Finance skupia się na StableSwap dla aktywów takich jak USDC, EURC i USDT.
SwapArc celuje w stablecoin swaps i prywatniejsze płatności.
W tym segmencie interesujące będzie nie to, kto pierwszy zrobi token, ale kto zdobędzie prawdziwą płynność.
3. Payments i stablecoiny
Tutaj Arc powinien teoretycznie mieć największą przewagę.
To przecież dokładnie pod to został zbudowany.
Wśród rozwijanych projektów pojawiają się między innymi Cycles, Arrel Technology, Blockradar, Kosh, Juleno, Pulsar Money i XyloNet.
Blockradar rozwija wallet infrastructure dla fintechów wraz z gasless transactions oraz narzędziami compliance.
Kosh pozycjonuje się jako stablecoinowy neobank nastawiony na cross-border payments.
Juleno rozwija batch payments, payment links, swaps i bridging.
Pulsar buduje aplikację konsumencką.
To może być mniej ekscytujące niż memecoin robiący +500% w godzinę, ale właśnie tutaj znajduje się najbardziej naturalny use case całej sieci.
4. AI i Agent Economy
Circle bardzo mocno podkreśla agentic economic activity jako jeden z przyszłych zastosowań Arc.
Stablecoin-native blockchain rzeczywiście pasuje do tego modelu.
Agent AI nie potrzebuje spekulować na cenie native tokena. Dostaje USDC, płaci USDC za usługę i USDC pokrywa również gas.
W tym sektorze pojawiają się już GigaWork, ProofStream, Uzen Labs, MemoAI, Catena Labs, Nexora, ArcLens oraz Stubly.
GigaWork rozwija marketplace dla AI agents.
ProofStream pracuje nad płatnościami i escrow opartymi o USDC.
Uzen koncentruje się na onchain identity.
MemoAI chce pozwolić wykonywać operacje finansowe językiem naturalnym.
Nexora rozwija wallets, spending policies, x402 payments i treasury infrastructure dla agentów.
To sektor z ogromnym potencjałem, ale również ogromną ilością marketingowego AI-slopu.
Tutaj chcę zobaczyć działający produkt, a nie samo słowo „agent”.
5. Prediction Markets
Na radarze są przede wszystkim Predarc oraz Kairo Market.
Predarc próbuje budować prediction markets obejmujące między innymi crypto, sport, politykę i technologię.
Kairo rozwija permissionless prediction oraz perpetual markets.
Po sukcesie prediction markets jako całej kategorii zdecydowanie warto obserwować, czy podobny rynek powstanie również na Arc.
6. FX i perpetuals
Ten segment pasuje do Arc wyjątkowo dobrze.
Oprócz oficjalnego StableFX od Circle pojawiają się aplikacje takie jak Hibachi, a Arc zapowiada również integracje infrastruktury tradingowej obejmującej FX, akcje, commodities i crypto.
Jeżeli Arc rzeczywiście ma stać się blockchainem finansowym, właśnie FX, stablecoin trading i tokenized assets mogą z czasem generować znacznie poważniejszy wolumen niż memecoiny.
7. Privacy
W tej kategorii warto obserwować przede wszystkim Hinkal Protocol, rozwijający confidential settlement i rozwiązania wykorzystujące ZK.
Do tego dochodzi wspomniany SwapArc, który również stawia na prywatność w płatnościach stablecoinowych.
Privacy może być tutaj bardzo istotne, ponieważ Arc chce obsługiwać instytucje finansowe, a pełna publiczność wszystkich pozycji i przepływów nie zawsze jest dla nich akceptowalna.
8. NFT
OpenSea od pierwszego dnia prawdopodobnie sprawi, że 16 września dostaniemy również małe NFT casino.
Na watchliście przewijają się między innymi:
Broke Bookies, Shadow Ronin, TheChip1s, Arcangels, Pixel Realms, Oni Arc, Arclings, Arc Punks, ArcPunksNFT, Lost Otters, Arckitties, ARChitects, Shadow Ronin, Arcapes i ArcCats.
Szczególnie ciekawy jest tutaj efekt pierwszeństwa.
Nowy blockchain często potrzebuje kilku projektów, które stają się częścią jego kultury.
Jeżeli Arc NFT faktycznie wystartują mocno, prawdopodobnie zobaczymy bardzo nierówny rozkład płynności: kilka kolekcji zgarnie większość zainteresowania, a dziesiątki pozostałych umrą bardzo szybko.
9. Gaming
W GameFi pojawiają się między innymi PlayMossling, Turtz, Dynoland, RuneCraft World, MachinesArc, THEARCASH i Pixel Realms.
Tutaj mam prostą zasadę.
Najpierw gra.
Potem token.
GameFi przez lata udowodniło, że świetny tokenomics nie uratuje gry, w którą nikt nie chce grać.
10. Domains i infrastruktura użytkownika
Orixa Domains próbuje stworzyć warstwę nazw dla Arc.
To prosty pomysł, ale może mieć sens, jeśli domeny zostaną zintegrowane z walletami, DEX-ami, explorerami i aplikacjami.
Jeżeli staną się tylko kolejnym NFT przedstawiającym nazwę, wartość takiego systemu jest znacznie mniejsza.
Tokeny i projekty, które mam na radarze
W spekulacyjnej części Arc obecnie najbardziej obserwowałbym kilka nazw.
TOLLY ze względu na działający launchpad, terminal i bezpośrednie powiązanie ekonomiki tokena z aktywnością platformy.
WARP jako konkurencyjny launchpad i infrastruktura tradingowa.
ARGUS jako kolejny projekt walczący o część rynku token launches.
SHARCFUN, gdzie część fee ma trafiać do holderów.
ARCASH, próbujący budować własną gospodarkę wewnątrz ekosystemu.
LONG, związany z narracją tokenizowanych akcji i stock-paired assets.
BRC, powiązany z DEX-em.
A dopiero później mamy czystą warstwę memecoinową:
COOL, ARCAT, ARCANINE, ARCHITECTS, STEVE, BEANCAT, ACAT, BARC czy ARCBAT.
Tutaj nie szukałbym „fundamentów”.
To jest przede wszystkim handel attention.
I właśnie dlatego nie wrzucam tutaj contract addresses. Przed wykonaniem jakiejkolwiek transakcji trzeba zweryfikować aktualny kontrakt bezpośrednio w oficjalnych kanałach danego projektu. W pierwszych dniach nowego chaina liczba scamów, fake kontraktów i podszywek prawdopodobnie będzie ogromna.
Czy Arc zabierze płynność Solanie i Robinhood?
Moim zdaniem może zabrać część uwagi i spekulacyjnej płynności, ale na razie nie traktowałbym tego jako pewnika.
Solana posiada gigantyczną przewagę infrastrukturalną, ogromną bazę użytkowników, boty, launchpady i kulturę memecoinów budowaną od lat.
Arc tego nie odtworzy w jeden dzień.
Ale ma kilka bardzo mocnych kart.
USDC jako gas.
EVM compatibility.
Circle.
Uniswap.
OpenSea od dnia pierwszego.
Ogromną dystrybucję USDC.
Instytucjonalnych validatorów.
I już przed publicznym startem bardzo agresywną społeczność budującą launchpady oraz spekulacyjny ekosystem.
Circle oficjalnie podkreśla przy tym, że Arc ma być multichain-aligned, a nie siecią próbującą zabić pozostałe blockchainy.
Dlatego bardziej interesuje mnie nie pytanie:
„Czy Arc zabije Solanę?”
Tylko:
„Czy Arc potrafi przyciągnąć dodatkowe kilka miliardów dolarów stablecoinowej płynności i sprawić, że część tego kapitału zacznie krążyć po jego własnym ekosystemie?”
Jeżeli odpowiedź okaże się twierdząca, nawet niewielkie projekty mogą dostać bardzo mocny impuls.
Co obserwuję 16 września?
Dla mnie pierwsze 24-72 godziny będą ważniejsze niż wszystkie przedpremierowe zapowiedzi.
Będę przede wszystkim patrzył na net inflow USDC do Arc, wolumen DEX-ów, liczbę aktywnych użytkowników, rozkład płynności pomiędzy launchpady, liczbę nowych tokenów, unique holders, NFT volume na OpenSea oraz to, które aplikacje utrzymują aktywność dłużej niż kilka godzin.
To bardzo szybko pokaże, gdzie znajduje się prawdziwa płynność.
Nie interesuje mnie launchpad, który stworzy 5 000 shitcoinów.
Interesuje mnie launchpad, na którym pojawi się pierwszych kilka tokenów potrafiących utrzymać płynność i volume.
Nie interesuje mnie NFT z 100 tysiącami followersów.
Interesuje mnie liczba unikalnych holderów i realny secondary volume.
I nie interesuje mnie DeFi protocol z pięknym deckiem.
Interesuje mnie TVL, użytkownicy i fee.
Podsumowanie
Arc jest jednym z niewielu nowych Layer 1, który ma sensowną odpowiedź na pytanie: po co właściwie istnieje?
Circle ma USDC.
Ma globalną dystrybucję.
Ma klientów instytucjonalnych.
Ma infrastrukturę płatniczą.
Ma dostęp do ogromnej części stablecoinowego rynku.
Teraz buduje własną warstwę settlement, gdzie USDC jest jednocześnie pieniądzem i gazem, a obok mogą funkcjonować FX, tokenizowane aktywa, DeFi, płatności i AI agents.
To jest fundamentalna część tej historii.
Ale równolegle powstaje coś zupełnie innego.
Arc trenches.
Launchpady, memecoiny, NFT, boty i kilkadziesiąt projektów walczących o pierwszą falę kapitału.
Większość prawdopodobnie skończy na zero.
Kilka może zostać liderami całego nowego ekosystemu.
I dlatego 16 września 2026 roku warto mieć Arc na radarze.
Nie po to, żeby kupować wszystko, co ma „ARC” w nazwie.
Wręcz przeciwnie.
Chodzi o obserwowanie, gdzie naprawdę popłynie USDC, bo właśnie tam mogą pojawić się najciekawsze pozycje tego nowego ekosystemu.
#ToNieJestPoradaFinansowa
Inwestowanie w kryptowaluty, nowe tokeny, memecoiny i projekty przed lub bezpośrednio po uruchomieniu mainnetu wiąże się z bardzo wysokim ryzykiem. Wiele wymienionych projektów jest na bardzo wczesnym etapie, a obecność w ekosystemie Arc nie oznacza partnerstwa, audytu ani poparcia ze strony Circle.
